Moet je vermelden dat iets met AI is gemaakt? Wat de wet zegt, en wat niet

"Moet ik erbij zetten dat ik dit met AI heb gemaakt?" Sinds de transparantieregels uit de AI-verordening in zicht komen, krijg ik die vraag steeds vaker. Het antwoord is genuanceerder dan de meeste mensen denken: voor verreweg de meeste dagelijkse werkzaamheden is het niet wettelijk verplicht, maar er zijn een paar duidelijke uitzonderingen. Hieronder de feiten, zonder de angstverhalen.

Het korte antwoord

Vanaf 2 augustus 2026 gelden de transparantieverplichtingen uit artikel 50 van de AI-verordening. Die verplichten niet dat je bij elke met AI geschreven mail, elk rapport of elke offerte een label zet. Ze richten zich op vier specifieke situaties: chatbots, synthetische content, deepfakes, en teksten die het publiek informeren over zaken van algemeen belang. Voor gewoon werk dat een mens heeft nagekeken, geldt geen meldplicht.

Wat de AI-verordening wél eist (per 2 augustus 2026)

Artikel 50 kent vier transparantieverplichtingen. Belangrijk: sommige gelden voor de aanbieder van het AI-systeem (de bouwer), andere voor de gebruiker (degene die het inzet).

1. Chatbots en AI die met mensen praat. Wie een AI-systeem inzet dat direct met mensen communiceert, moet ervoor zorgen dat die mensen weten dat ze met AI te maken hebben. Uitzondering: als het overduidelijk is voor een redelijk oplettend persoon, hoeft het niet expliciet.
2. Synthetische content markeren. Aanbieders van generatieve AI moeten hun gegenereerde audio, beeld, video en tekst in een machineleesbaar formaat markeren als kunstmatig gegenereerd. Dit is een verplichting voor de makers van de tools, niet voor jou als individuele gebruiker. Uitzondering onder meer: hulpfuncties voor standaardbewerking die de inhoud niet wezenlijk veranderen.
3. Deepfakes. Wie beeld, audio of video inzet dat AI-gegenereerd of gemanipuleerd is (een deepfake), moet openbaar maken dat het kunstmatig is. Uitzondering: kunstzinnig, creatief, satirisch of fictief werk, waar je alleen het bestaan ervan hoeft te vermelden zonder de beleving te verstoren.
4. Teksten van algemeen belang. Wie AI-gegenereerde of bewerkte tekst publiceert om het publiek te informeren over zaken van algemeen belang, moet vermelden dat de tekst met AI is gemaakt. En hier zit de uitzondering die voor veel werk beslissend is: dit geldt niet wanneer de content door een mens is nagekeken of redactioneel is gecontroleerd en iemand de redactionele verantwoordelijkheid draagt.

Wat er dus níét onder valt

De meest voorkomende situatie op de werkvloer valt buiten deze regels: je gebruikt AI om een mail, een verslag, een offerte of een presentatie te maken, en je kijkt het zelf na voor je het verstuurt. Dat is geen chatbot, geen deepfake, en geen publieke informatie over een zaak van algemeen belang. En zelfs bij dat laatste geldt: als een mens het heeft nagekeken en verantwoordelijkheid draagt, vervalt de meldplicht.

Kort gezegd: de wet verplicht je niet om overal een "met AI gemaakt"-stempel op te plakken. Ze mikt op situaties waarin mensen misleid zouden kunnen worden over de vraag of ze met een mens of een machine te maken hebben.

Let op: dit gaat over wat de wet minimaal eist. Een werkgever, opdrachtgever of beroepsgroep kan strengere eigen afspraken maken. En de regels worden op onderdelen nog verder ingevuld, onder meer met een praktijkcode en vrij te gebruiken EU-iconen om AI-content aan te duiden.

De vraag die de wet niet beantwoordt

Hier wordt het interessant. De wet trekt een juridische ondergrens, maar de meeste vragen over eerlijkheid en AI liggen daarboven, in een zone waar geen regel je vertelt wat "netjes" is.

Mag je een bedankje of een klantvoorstel dat grotendeels door AI is geschreven laten doorgaan als je eigen werk? Moet je het als team standaard melden wanneer AI substantieel heeft meegeschreven, of maakt zo'n stempel normaal gereedschap juist verdacht? En als een klant nooit vraagt of je AI hebt gebruikt, ben je dan verplicht het uit jezelf te zeggen?

Dat zijn geen juridische vragen maar gesprekken die je in een team moet voeren. Twee stellingen die precies deze knoop op tafel leggen:

"Wij zouden als team standaard moeten vermelden wanneer iets met AI is gemaakt."

"Als een klant niet vraagt of we AI hebben gebruikt, hoeven we het ook niet uit onszelf te zeggen."

Waar staat jouw team? Dat merk je pas als je het bespreekt. Daarvoor maakte ik de AI-gesprekskaarten: 54 stellingen, dilemma's en open vragen over AI op het werk, waaronder een heel thema over eerlijkheid en transparantie.

Bronnen

• AI-verordening, artikel 50 (EU AI Act, volledige tekst)
• Autoriteit Persoonsgegevens: transparantie-eisen AI gelden vanaf 2 augustus

Verder

Wil je begrijpen waarom AI zo overtuigend kan zijn en hoe je er verantwoord mee omgaat? Dat behandel ik in de gratis AI-academy. En wil je met je team het eerlijke gesprek voeren over waar jullie grens ligt, kijk dan bij de AI-gesprekskaarten.